- Home
- Begrippen
Begrippenlijst: bijberoep in gewone taal
Sociale bijdragen, regularisatie, Peppol: de wereld van de zelfstandige heeft zijn eigen taal. Hier vertalen we ze.
A
- Adviserend arts
- Arts van je ziekenfonds die beslist of je tijdens een arbeidsongeschiktheid een activiteit mag uitoefenen. Zonder zijn voorafgaande toelating riskeer je je uitkering.
B
- Baten
- Inkomsten uit een vrij beroep of een andere winstgevende, vaak intellectuele activiteit, zoals consultancy, vertalen of lesgeven. Je vult ze in vak XVIII van je aangifte in. Zie ook winst.
- Beheerskosten
- Het percentage dat je sociaal verzekeringsfonds bovenop je wettelijke bijdragen aanrekent voor zijn werking. In 2026 bijvoorbeeld 3,05% bij Xerius en 4,20% bij Partena.
- Belastingvrije som
- Het deel van je inkomen waarop je geen personenbelasting betaalt. Voor inkomsten 2026 is dat € 11.550. Omdat je loon die som al gebruikt, levert ze voor je bijberoep meestal niets extra op.
- Beroepskosten
- Kosten die je maakt om je beroepsinkomen te verwerven of te behouden. Je trekt ze af van je inkomsten, als werkelijke kosten met bewijsstukken of als forfait.
- Bonificatie
- Een kleine belastingkorting die je krijgt als je vooraf belasting betaalt via voorafbetalingen. Hoe vroeger in het jaar, hoe hoger.
- Btw-vrijstellingsregeling
- De regeling voor kleine ondernemingen met een jaaromzet onder € 25.000: je rekent geen btw aan en dient geen btw-aangiftes in, maar je recupereert ook geen btw.
C
- Cumulatietoelating
- De toestemming die een ambtenaar of personeelslid van het onderwijs vaak nodig heeft om naast zijn job een andere activiteit uit te oefenen.
D
- Deeleconomie
- Bijverdienen door diensten aan particulieren te leveren via een door de overheid erkend platform, zonder zelfstandig statuut. In 2026 tot € 7.890 per jaar, belast aan ongeveer 10,7%.
- Definitieve bijdragen
- De sociale bijdragen berekend op je echte inkomen van een jaar, zodra de belastingadministratie dat doorgeeft. Het verschil met je voorlopige bijdragen wordt geregulariseerd.
- Drempel bijberoep
- Het netto inkomen per jaar waaronder een zelfstandige in bijberoep geen sociale bijdragen betaalt. In 2026 is dat € 1.922,16.
E
- E-facturatie
- Facturen versturen als gestructureerd elektronisch bestand in plaats van een pdf. Sinds 1 januari 2026 verplicht tussen ondernemingen in België, via Peppol.
- Eenmanszaak
- Een onderneming die je als natuurlijke persoon uitbaat, op je eigen naam. De meest gekozen vorm voor een bijberoep: eenvoudig en goedkoop, maar zonder scheiding tussen je privé- en je beroepsvermogen.
F
- Flexi-job
- Bijverdienen in loondienst bij een andere werkgever met een voordelig statuut, voor wie minstens 4/5 werkt of gepensioneerd is. In 2026 fiscaal vrij tot € 18.440.
- Forfaitaire beroepskosten
- Een vast percentage van je inkomsten dat je als kost mag aftrekken zonder bewijs. Voor winsten 30%, met een maximum van € 6.070 voor inkomsten 2026.
G
- Gemeentebelasting
- De aanvullende belasting die je gemeente heft als percentage van je personenbelasting, meestal tussen 0% en 9%. Ze geldt ook op de belasting die je bijberoep veroorzaakt.
H
- Herwaarderingscoëfficiënt
- Het getal waarmee je inkomen van drie jaar eerder wordt aangepast om je voorlopige bijdragen te berekenen. Voor 2026 is dat 1,07236269.
- Hoofdberoep
- Je bent zelfstandige in hoofdberoep als je zelfstandige activiteit je hoofdactiviteit is, bijvoorbeeld omdat je niet of minder dan halftijds als werknemer werkt. De minimumbijdrage is dan € 890,42 per kwartaal.
I
- Intervat
- De online toepassing van de FOD Financiën waarmee je je btw-aangiftes, klantenlisting en intracommunautaire opgaven indient.
K
- KBO
- De Kruispuntbank van Ondernemingen, het register van alle ondernemingen in België. Je wordt erin ingeschreven via een ondernemingsloket.
- Klantenlisting
- De jaarlijkse lijst van je Belgische btw-plichtige klanten met het omzetcijfer per klant, in te dienen uiterlijk op 31 maart. Kleine ondernemingen met de btw-vrijstelling melden er sinds de omzet van 2025 ook hun totale omzet in, desnoods met een nullisting.
M
- Marginaal tarief
- Het belastingtarief op je laatst verdiende euro. Omdat je bijberoep bovenop je loon komt, wordt het meestal aan dit hoogste tarief belast.
N
- NACE-code
- Een code die beschrijft welke activiteit je onderneming uitoefent. Je ondernemingsloket kent ze toe op basis van jouw omschrijving.
- Netto belastbaar beroepsinkomen
- Je inkomsten min je beroepskosten, zoals vastgesteld door de belastingadministratie. Dit bedrag is de basis voor je sociale bijdragen.
O
- Ondernemersaftrek
- Een nieuwe fiscale aftrek van 10% van je winst of baten, met een geïndexeerd plafond, die geldt vanaf de inkomsten van 2027.
- Ondernemingsloket
- Een erkende vzw die je inschrijft in de KBO, je ondernemingsnummer activeert en controleert of je aan de voorwaarden voor je activiteit voldoet.
- Ondernemingsnummer
- Het unieke nummer van tien cijfers van je onderneming. Het is meteen ook je btw-nummer.
- Overbruggingsrecht
- Een vervangingsinkomen voor zelfstandigen die hun activiteit moeten stopzetten, bijvoorbeeld na een faillissement. In principe alleen voor zelfstandigen in hoofdberoep.
P
- Peppol
- Het internationale netwerk waarlangs e-facturen tussen ondernemingen worden verstuurd. Je sluit erop aan via een facturatie- of boekhoudprogramma.
R
- Regularisatie
- De afrekening van je sociale bijdragen zodra je echte inkomen bekend is: je betaalt bij of krijgt terug wat je als voorlopige bijdrage te veel betaalde.
- RSVZ
- Het Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen, de overheidsinstelling die het sociaal statuut van de zelfstandigen beheert.
S
- Sociaal verzekeringsfonds
- De organisatie waarbij je als zelfstandige verplicht aangesloten bent en die je sociale bijdragen int. Je kiest het fonds zelf.
- Springplank naar zelfstandige
- Een RVA-maatregel waarmee je als werkloze maximaal 12 maanden een bijberoep kan uitoefenen met behoud van je uitkering.
- Studentzelfstandige
- Een apart statuut voor studenten tussen 18 en 25 jaar met lagere sociale bijdragen. In 2026 bijdragevrij tot € 8.687,04.
V
- VAPZ
- Het vrij aanvullend pensioen voor zelfstandigen, met fiscaal aftrekbare premies. Voor bijberoepers vandaag beperkt toegankelijk; een hervorming die het openstelt vanaf ongeveer € 1.922,16 inkomen werd in juli 2026 door de Kamer goedgekeurd.
- Vennootschap
- Een onderneming met een eigen rechtspersoonlijkheid, meestal een BV. Meer kosten en administratie, wel een scheiding tussen je privé- en je beroepsvermogen.
- Voorafbetalingen
- Belasting die je tijdens het jaar al betaalt op je verwachte inkomen. Sinds de inkomsten van 2026 levert niet vooraf betalen geen vermeerdering meer op, vooraf betalen nog wel een bonificatie.
- Voorlopige bijdragen
- De sociale bijdragen die je elk kwartaal als voorschot betaalt. Voor starters in bijberoep is dat € 98,51 per kwartaal plus beheerskosten, tenzij je een vermindering vraagt.
W
- Winst
- Inkomsten uit een handels-, nijverheids- of ambachtelijke activiteit, zoals een webshop of herstellingen. Je vult ze in vak XVII van je aangifte in. Zie ook baten.
Algemene informatie, geen persoonlijk advies. We houden de bedragen bij voor 2026; regels kunnen wijzigen. Twijfel je? Vraag het na bij je sociaal verzekeringsfonds of boekhouder. Zie je een fout? Laat het ons weten.